Дасгалын дараах халуун саун сэргэлтийг түргэсгэх үү, ядаргааг нэмэх үү

Дасгалаа дуусгаад халуун өрөөнд суухад бие суларч байгаа мэт мэдрэмж төрөх нь гарцаагүй. Гэхдээ тав тухтай байдал болон дараагийн дасгалын гүйцэтгэл сэргэх нь ижил зүйл биш. 2025 оны системчилсэн тоймд дасгалын дараах саун эсвэл халуун усанд орох нь богино хугацаанд сэргэлтэд үзүүлэх нөлөөг ашигтай, нөлөөгүй, эсвэл сөрөг гэж харилцан адилгүй гарсан тул эцсийн дүгнэлт хийх боломжгүй гэж үзжээ. [1]

Саун бол сэргэлтийн эхний алхам бус, сүүлчийн сонголт юм. Цангах, толгой эргэх, толгой өвдөх, шээс бараантах зэрэг шингэн алдалтыг сэжиглэх шинж илэрвэл халууныг нэмэхийн оронд сэрүүн газар биеэ хөргөж, ус болон шаардлагатай электролитийг нөхөх хэрэгтэй. [2]

Дасгалын дараах сауны нөлөөг хэр зэрэг тогтоосон бэ?

Сүүлийн үеийн тоймд 36°C ба түүнээс дээш хэмийн бүх биеийн халуунд өртөлтийг идэвхгүй сэргэлттэй харьцуулсан санамсаргүй хуваарилалттай эсвэл кроссовер туршилтын 14 судалгаа, нийт 194 оролцогчийг хамруулжээ. Богино хугацааны 9 судалгааны 4-т нь нөлөөгүй, 4-т нь ашигтай, 1-т нь сөрөг үр дүн гарсан байна. Түүврийн хэмжээ бага, дасгалын төрөл болон халууны арга нь ялгаатай тул үүнийг нэг л зөвлөмж болгон нэгтгэхэд хүндрэлтэй. [1]

Урт хугацаанд халуунд дасан зохицох болон тэсвэрийн үзүүлэлт сайжрах боломжийг судалсан ч энэ нь удаан тэсэх тусам сэргэлт хурдан болно гэсэн үг биш. Халуунд дасан зохицох бэлтгэл нь зорилго, ачааллыг төлөвлөсөн тусдаа өдөөлтөд илүү ойр.

Булчин суларсан мэт мэдрэмж болон гүйцэтгэлийн сэргэлт яагаад ялгаатай байдаг вэ?

Дулаан нь булчингийн чангарал болон өвдөлтийн мэдрэмжийг бууруулж, тайвшруулж болно. Гэхдээ булчингийн гэмтэл, гликоген нөхөгдөх явц, нойр, мэдрэл-булчингийн үйл ажиллагаа өөр өөр хурдаар сэргэдэг. Маргааш нь хүч сэргэснийг зөвхөн мэдрэмжээр бус, ердийн жин, давталтын тоо, тайван үеийн зүрхний цохилт зэрэг ижил шалгуураар харьцуулж үнэлэх хэрэгтэй.

Дасгалын дараах саун хэзээ ачаалал болж болох вэ?

Дасгал болон саун хоёулаа хөлрөлтийг нэмэгдүүлдэг. АНУ-ын Өвчний хяналт, урьдчилан сэргийлэх төв (CDC) хэт их шингэн, давс алдах нь халууны ядаргаанд хүргэж болох бөгөөд шинж тэмдэгт толгой өвдөх, дотор муухайрах, толгой эргэх, сульдах, цангахыг багтаадаг гэж мэдээлжээ. Шингэн алдалт болон халуунд дасан зохицоогүй байдал нь ухаан балартах маягийн толгой эргэлтийн эрсдэлийн хүчин зүйл юм. [2]

Согтууруулах ундаа хэрэглэсний дараа, халуурах, бөөлжих, суулгах үед, мөн маш халуун орчинд удаан хугацаанд дасгал хийсэн бол сауныг хойшлуулсан нь дээр. Зүрх судасны өвчтэй эсвэл цусны даралт, шээс хөөх эм хэрэглэдэг бол халуунд өртөх нь цусны даралт болон шингэний тэнцвэрт хэрхэн нөлөөлөхийг эмнэлгийн мэргэжилтэнтэй лавлана.

Сэргэлтэд саад болохгүй зөв дараалал юу вэ?

Нэгдүгээр алхам нь ойролцоогоор 5–10 минут бага эрчимтэй хөдөлж, амьсгал болон зүрхний цохилтыг тайвшруулах юм. Хоёрдугаар алхам нь ус ууж, хөлсөнд норсон хувцсаа солих. Гуравдугаар алхамд толгой эргэх, толгой өвдөхгүй, шээс болон цангалтын байдал ердийнхтэй ойролцоо болсон үед богино хугацааны халуунд өртөлтийг сонгож болно.

Саунд тэсвэрээрээ өрсөлдөх хэрэггүй. Зүрх дэлсэх, дотор муухайрах, тамирдах, толгой эргэх шинж илэрвэл нэн даруй гарч, сэрүүн газар суух эсвэл хэвтэнэ. CDC мөн балартах мэт эсвэл сульдах мэдрэмж төрвөл үйл ажиллагаагаа зогсоож, сэрүүн газар очихыг зөвлөж байна. [3]

Саунаас өмнө анхаарах сэргэлтийн хүчин зүйлс юу вэ?

Нойр, хангалттай хооллолт, шингэн, бэлтгэлийн эрчмийг тохируулах нь үндсэн зүйлс юм. Саун эдгээрийг орлож чадахгүй. Ялангуяа орой орой халуун саунд сууснаар унтах цаг хойшилбол тухайн өдрийн сэргэлтэд сөрөг нөлөөтэй.

2018 оны сауны судалгааны тоймд мөн боломжит ашиг тусыг мэдээлсэн боловч 40 судалгаанаас санамсаргүй хуваарилалттай туршилт ердөө 13 байсан бөгөөд судалгаануудын олонх нь 40-өөс цөөн оролцогчтой байжээ. Урт хугацааны эрүүл мэндийн нөлөөг хувь хүний шууд сэргэлтийн баталгаа болгон ойлгож болохгүй. [4]

Асуулт: Булчин өвдөж байвал өдөр бүр саунд сууж болох уу?

Булчингийн өвдөлтийг илүү таатай мэдрэхэд тусалж болох ч өдөр бүр суух шаардлагатайг нотлох баримт хангалтгүй. Өвдөлт хурц, хавдар, хөхрөлт, булчингийн хүч сулралт их байвал халуунаар дарахгүй, гэмтсэн байх боломжийг үнэлнэ.

Асуулт: Илүү их хөлөрвөл биед хуримтлагдсан хорт бодис гадагшлах уу?

Жин шууд буурах гол шалтгаан нь шингэн алдалт юм. Үүнийг өөх буурсан эсвэл “хоргүйжсэн” гэж тайлбарлаж болохгүй. Алдсан шингэнийг сэргэлтийн төлөө дахин нөхөх хэрэгтэй.

Өнөөдрийн сэргэлтийн дэглэм

Дасгалын дараа 10 минут биеэ хөргөж, ус уусны дараа биеийн байдлаа дахин шалгана. Сауныг тав тухын сонголт болгон богино хугацаагаар хэрэглэж, толгой эргэх эсвэл хэт цангах үед өнжнө. Маргаашийн гүйцэтгэл буурвал илүү халуунд суухын оронд эхлээд нойр, хоол тэжээл, бэлтгэлийн хэмжээг тохируулна.