Con số SPF của kem chống nắng từ lâu gắn liền với phương pháp chiếu tia cực tím lên da người rồi đo mức độ xuất hiện ban đỏ. Tuy nhiên, gần đây Liên minh châu Âu đã công bố kết quả một thử nghiệm chung cho thấy có thể đánh giá đáng tin cậy khả năng bảo vệ bằng các phép thử trong phòng thí nghiệm “không cố ý làm da người bị rám nắng”. Phương pháp thử mỹ phẩm có vẻ xa lạ với người tiêu dùng, nhưng đây là một thay đổi liên quan đến cách tạo ra con số SPF mà chúng ta nhìn thấy mỗi ngày. [1]
EU đã thử nghiệm những gì?
Theo Ủy ban châu Âu, các cơ quan giám sát thị trường của 11 quốc gia EU đã chọn 74 sản phẩm kem chống nắng và kem dưỡng ban ngày tại cửa hàng và trên mạng để đo khả năng bảo vệ SPF và UVA trong điều kiện phòng thí nghiệm. Ủy ban cho biết đã ghi nhận sự tương quan cao giữa phương pháp in vitro và phương pháp in vivo hiện hành. [1]
Thử nghiệm SPF in vitro khác gì?
In vitro là phương pháp đánh giá khả năng chống tia cực tím của sản phẩm trong điều kiện phòng thí nghiệm, không thực hiện trên cơ thể người. Các thử nghiệm trên người hiện nay có thể bao gồm việc chiếu tia cực tím rồi quan sát phản ứng của da. Ý nghĩa cốt lõi của thử nghiệm lần này là nếu phép thử trong phòng thí nghiệm đủ đáng tin cậy, có thể giảm gánh nặng phải cố ý gây ban đỏ cho con người. [1]
Vậy có thể tin tuyệt đối vào con số SPF trên kem chống nắng không?
SPF được ghi trên sản phẩm là giá trị thu được trong những điều kiện thử nghiệm nhất định, không phải sự bảo đảm rằng da sẽ tuyệt đối không bị rám nắng trong một số giờ cụ thể ngoài thực tế. Khả năng bảo vệ thực tế chịu ảnh hưởng bởi lượng sản phẩm sử dụng, việc thoa có đều hay không, mồ hôi và nước, ma sát, cũng như việc có thoa lại hay không. Ủy ban cũng hướng dẫn lựa chọn sản phẩm có khả năng bảo vệ SPF·UVA phù hợp với loại da và mức độ phơi nhiễm, thoa đủ lượng và đều, sau đó thoa lại. [1]
Vì sao cần xem SPF và UVA riêng biệt?
SPF chủ yếu là chỉ số liên quan đến khả năng bảo vệ trước ban đỏ do tia cực tím B gây ra. Tuy nhiên, xét đến tình trạng lão hóa da do ánh sáng và các vấn đề sắc tố trong đời sống hằng ngày, cũng cần kiểm tra khả năng bảo vệ trước tia UVA. Vì vậy, khi chọn sản phẩm, hợp lý hơn là xem xét cả thông tin về khả năng bảo vệ UVA và môi trường sử dụng, thay vì chỉ chú ý đến một con số SPF nổi bật.
Kem chống nắng tự làm tại nhà có ổn không nếu thành phần tốt?
Không. Không thể dự đoán SPF thực tế và khả năng bảo vệ UVA của kem chống nắng chỉ dựa trên danh sách thành phần. Ủy ban châu Âu cũng cảnh báo rằng các màng lọc tia cực tím cần được đánh giá và cấp phép, còn kem chống nắng tự làm tại nhà có thể gây rủi ro cho sức khỏe vì khả năng bảo vệ chưa được kiểm chứng. [1][2]
SPF 50 có chịu được lâu gấp đôi SPF 30 không?
Không nên tính đơn giản như vậy. SPF không phải là bộ hẹn giờ trực tiếp cho thời gian sử dụng ngoài trời thực tế. Thoa đủ lượng và thoa lại quan trọng hơn.
Có cần dùng kem chống nắng cả vào những ngày nhiều mây không?
Nếu có tiếp xúc với tia cực tím ngoài trời, nên cân nhắc thời gian phơi nhiễm và hoạt động thay vì chỉ dựa vào thời tiết để quyết định có bỏ qua kem chống nắng hay không. Nếu hoạt động ngoài trời trong thời gian dài, hãy cân nhắc khả năng bảo vệ trước cả UVA và UVB.
DERME VERDICT
Điểm đáng chú ý của thử nghiệm EU lần này không nằm ở việc tìm ra “SPF cao hơn”, mà ở khả năng cho thấy những con số đó có thể được kiểm chứng bằng một phương pháp có tính đạo đức và khả năng lặp lại cao hơn. Nguyên tắc còn lại với người tiêu dùng rất đơn giản: thay vì chạy đua theo con số SPF, hãy đồng thời chú ý đến khả năng bảo vệ UVA, lượng thoa đủ và cách sử dụng thực tế là thoa lại.
