Tóm tắt: EU không cấm retinol mà quy định nồng độ tối đa và cảnh báo theo từng nhóm sản phẩm. Khi xem các con số, trước hết cần biết rằng tiêu chuẩn được tính theo “lượng tương đương retinol” (RE), quy đổi retinol, retinyl acetate và retinyl palmitate về 기준 retinol, chứ không phải “phần trăm retinol nguyên chất”.
Quy định 2024/996 của Ủy ban châu Âu giới hạn thành phần vitamin A trong kem dưỡng thể ở mức 0,05% RE, còn các sản phẩm rửa trôi và sản phẩm lưu lại trên da khác ở mức 0,3% RE.[1] RE là viết tắt của Retinol Equivalent, tức giá trị quy đổi lượng các dẫn xuất vitamin A khác nhau theo 기준 retinol.
Vì sao giới hạn 0,3% được đưa ra?
Ủy ban Khoa học về An toàn Người tiêu dùng của EU (SCCS) đánh giá rằng, xét riêng mỹ phẩm, mức 0,05% RE đối với kem dưỡng thể và 0,3% RE đối với các sản phẩm khác là an toàn.[2] Đồng thời, cơ quan này xem việc một số người tiêu dùng hấp thụ nhiều vitamin A từ thực phẩm và thực phẩm bổ sung, rồi tiếp tục phơi nhiễm qua mỹ phẩm, là một vấn đề cần quản lý rủi ro.
Vì vậy, cốt lõi của giới hạn này không phải là “retinol có độc tính và mọi người đều phải tránh”, mà là quản lý mức đóng góp của mỹ phẩm trong tổng phơi nhiễm qua nhiều nguồn. Sở dĩ tiêu chuẩn đối với serum da mặt là 0,3% còn kem dưỡng thể là 0,05% cũng vì kem dưỡng thể được sử dụng trên diện tích rộng hơn.
Retinol, retinyl acetate và retinyl palmitate có giống nhau không?
Cả ba đều thuộc nhóm vitamin A, nhưng có dạng phân tử và nồng độ sử dụng trong sản phẩm khác nhau. Thay vì liệt kê riêng từng chất bằng các con số, quy định quy đổi chúng sang RE và quản lý tổng lượng.[1] Việc không thấy retinol trong bảng thành phần không có nghĩa sản phẩm nằm ngoài phạm vi quy định.
Hiệu quả của thành phẩm không được quyết định chỉ bởi một mình nồng độ. Công thức, bao bì ngăn ánh sáng và oxy, công nghệ ổn định, lượng dùng và tần suất sử dụng, cũng như tình trạng da đều có thể làm thay đổi phản ứng thực tế. Cũng cần phân biệt dữ liệu thí nghiệm của nguyên liệu với thử nghiệm trên người của thành phẩm.
Thời hạn năm 2025 và 2027 khác nhau thế nào?
Các sản phẩm không đáp ứng điều kiện về vitamin A sẽ không được đưa mới ra thị trường EU từ ngày 1 tháng 11 năm 2025; các sản phẩm đã có trên thị trường cũng sẽ không được tiếp tục bán từ ngày 1 tháng 5 năm 2027.[1] Giai đoạn chuyển tiếp nhằm giảm vấn đề phải lập tức tiêu hủy hàng tồn hiện có.
Tính đến năm 2026, các sản phẩm được bán tại EU có thể vẫn đang trong giai đoạn chuyển tiếp. Không thể chỉ vì thấy sản phẩm cũ mà lập tức kết luận là bất hợp pháp; cần xem xét đồng thời thời điểm sản xuất, đưa ra thị trường và điều kiện lưu thông tại thị trường đó. Tiêu chuẩn bán hàng tại Hàn Quốc cần được kiểm tra riêng theo quy định của Hàn Quốc.
Cần kiểm tra gì trên nhãn?
Quy định EU yêu cầu các sản phẩm có chứa thành phần vitamin A nói trên phải có cảnh báo với nội dung theo hướng: “Có chứa vitamin A. Hãy cân nhắc lượng hấp thụ hằng ngày trước khi sử dụng”.[1] Câu này không có nghĩa sản phẩm dùng để ăn, mà nhắc người dùng lưu ý đến tổng phơi nhiễm từ thực phẩm, thực phẩm bổ sung và mỹ phẩm.
Trong bảng thành phần mỹ phẩm có thể ghi Retinol, Retinyl Acetate hoặc Retinyl Palmitate. Tuy nhiên, Viện Hàn lâm Da liễu Hoa Kỳ giải thích rằng không có tiêu chuẩn buộc mỹ phẩm không kê đơn phải công khai phần trăm retinol.[3] Không thể mặc nhiên cho rằng sản phẩm không ghi con số thì chắc chắn yếu hoặc an toàn.
Trình tự sử dụng thực tế để giảm kích ứng là gì?
Ban đầu, chỉ chọn một sản phẩm có nồng độ thấp và sử dụng vào buổi tối cách ngày hoặc thưa hơn. Sau khi rửa mặt và để da khô, thoa một lượng nhỏ rồi dùng thêm kem dưỡng ẩm. Nếu cảm giác châm chích, bong tróc hoặc đỏ da tích lũy, hãy giảm tần suất hoặc ngừng sử dụng. Ban ngày, dùng kem chống nắng.[3]
Các khuyến cáo da liễu cho rằng nên tránh retinoid kê đơn và retinol trong mỹ phẩm thông thường khi mang thai.[4] Nếu đang chuẩn bị mang thai hoặc đang cho con bú, hãy trao đổi với bác sĩ sản khoa hoặc da liễu về kế hoạch sử dụng trước khi tiếp tục dùng sản phẩm.
Câu hỏi thường gặp
Nếu thấp hơn 0,3% thì có phải không hiệu quả không?
Không phải. 0,3% là mức tối đa được phép tại EU, không phải nồng độ tối thiểu để bắt đầu có hiệu quả. Nồng độ thấp vẫn có thể tạo ra phản ứng tùy công thức và thời gian sử dụng; với làn da nhạy cảm, bắt đầu ở mức thấp thường dễ duy trì hơn.
Retinyl palmitate không thuộc diện bị quản lý phải không?
Có. Retinol, retinyl acetate và retinyl palmitate được quy đổi sang RE để áp dụng giới hạn.[1]
Nếu đang uống thực phẩm bổ sung hàm lượng cao thì có phải ngừng dùng mỹ phẩm không?
Cần xem xét liều dùng cụ thể và tình trạng sức khỏe của từng người. Không tự ý ngừng thuốc kê đơn hoặc thực phẩm bổ sung; nếu đang dùng vitamin A liều cao, hãy thông báo với nhân viên y tế cả việc sử dụng mỹ phẩm.
DERME VERDICT
Giới hạn retinol của EU không phải là tín hiệu gây hoang mang, mà là tiêu chuẩn quản lý có tính đến tổng phơi nhiễm và diện tích sử dụng. Thay vì chỉ tìm con số cao nhất, người tiêu dùng nên xem xét đồng thời dạng thành phần, bao bì, tần suất sử dụng, tình trạng kích ứng và việc chống nắng để chọn sản phẩm có thể sử dụng bền vững với bản thân.
Nguồn
[1] Ủy ban châu Âu · Commission Regulation (EU) 2024/996 · 2024-04-03
[2] SCCS EU · Revision of the scientific Opinion on Vitamin A · 2022-10-26
[3] Viện Hàn lâm Da liễu Hoa Kỳ · Retinoid or retinol? · 2021-05-25
